Navigatie rondom Schiermonnikoog

Zeilend naar de jachthaven van Schiermonnikoog

Door Tom de Neef

De jachthaven is alleen bereikbaar rond hoog water. Bij normaal hoog (LAT+268, NAP+100) zullen de meeste schepen met variabele kiel kunnen in- en uitvaren van 2 uur vóór tot 2 uur na de vloed.

Zeilend tot de ingang van de haven is mogelijk maar meestal niet via de Reegeul. Die is smal en kronkelig en alleen bij wind tussen zuid en oost kun je Reegeul proberen zeilend af te leggen. Hieronder bespreek ik alternatieven. Maar eerst aandacht voor de Reegeul zelf want of je die nu zeilt of motort, een paar waarschuwingen zijn op hun plaats.

Tussen R2 en R6 zijn er vier groene tonnen (stuurboordzijde richting de haven). Daarna is de betonning uitsluitend aan bakboordzijde (rood). In alle gevallen is het verstandig om dicht bij de tonnen te blijven (zowel rood als groen). 2 meter is de norm. Dat is speciaal van belang bij het begin en bij het eind. Tegenover R3 ligt een grote ondiepte waar al heel wat schepen zijn vastgelopen. En vanaf R16 is de geul erg smal en ondiep. Probeer ook niet om de laatste boei (R28) te veel links te laten liggen als je de haven nadert. De ingang van de haven is het diepst aan de westzijde en net ten zuiden van de oostzijde ligt een ondiepte. In de haven zelf doe je er verstandig aan om niet te dicht langs de oostzijde te manoeuvreren. Er zijn groene prikken als waarschuwing gestoken maar in de loop van een seizoen leggen die vaak het loodje.

Je kunt op twee manieren tot de haveningang zeilen: vanuit het zuidwesten en vanuit het oosten. De routes die 2 uur voor/na hoogwater bevaarbaar zijn voor schepen die niet dieper steken dan circa 90cm zijn hieronder aangegeven in groen.

De ‘Piebe’ (zo genoemd naar Piebe Toxopeus) is de oude toegang tot de haven. De slenk werd gebruikt door de beurtschipper en op oude kaarten is hij ook betond aangegeven. Als je met laag water de veerboot neemt dan kun je hem goed lokaliseren. De slenk is vrijwel recht en loopt min of meer zuidwest – noordoost (onder een hoek van 42o) tot de laatste groene ton (R9) in de Reegeul. Als je zo’n koers kunt zeilen vanuit het zuidwesten, orienteer je dan op de gele ton GVS-KL2 en kies als referentie het dak van de ‘Oorsprong’. Dat is de boerderij ten noorden van de veerdam. Je ziet hem afgetekend tegen de bebossing van de eendenkooi. Houdt die koers aan tot je R9 in het vizier krijgt. Je kunt doorzeilen tot R9 en dan de Reegeul volgen. Van R8 kun je afsteken tot R24 (zie vorige figuur). Je kunt ook direct doorsteken naar de haven (aangegeven met ‘T(noord)’). In dat geval moet je naar het noorden afbuigen als je de vlag van de haven net iets rechts van noord ziet (5o).

Het is lastig om deze route op het kompas te varen. Meestal zal je wat verlijeren naar het oosten en het afgaande water zal je naar het westen slepen. Als je een app hebt die GPX bestanden kan importeren dan kun je de track overnemen van ons krijgen (mail naar de vereniging).

Vanuit het oosten is het eenvoudiger om binnen te zeilen. Oostelijk van de jachthaven ligt een lange smalle mosselbank, min of meer parallel aan de Groote Siege, vanaf R9. Die moet je te allen tijden vermijden. Maar ten noorden van die mosselbank is het vrij vlak en 2 uur voor/na normaal hoogwater (LAT+268, NAP+100) zal daar circa 90 cm water staan. Je kunt net ten westen van de veerdam naar het noordwesten steken en naar de jachthaven draaien als je de ingang van de haven precies ten westen hebt. Je pikt dan de Reegeul op na R18.

 

Vaarroute vanuit Lauwersoog

Dit is een tocht die niet voor iedereen is weggelegd. Het is niet raadzaam de reis te nemen met een schip met meer diepgang dan 1.40 meter.  U zult ook de getij gegevens nauwkeurig in acht moeten nemen.

Vertrek uit de haven van Lauwersoog 1 uur voor hoogwater Lauwersoog.
Vaartijd naar Schiermonnikoog is ongeveer  1 uur, U zult even tegen de stroom in moeten in varen en dus is de vaartijd afhankelijk van windsterkte en/of motorvermogen.
De afstand Lauwersoog- Schiermonnikoog is ongeveer 5 mijl.

Nadat u de havenhoofden van Lauwersoog bent gepasseerd vaart u in NW richting naar de Z 18 of de Z 16. Bij de Z 14-BZ 15 moet u een keuze maken;

-Diepstekende schepen varen via het Zoutkamperlaag richting de Z 8-GL 1. Via de Glinder dient u de groene betonning aan stuurboord te houden en vaart u naar de scheidingston GL 4-GvS 5.
Hierna gaat u in oostelijke richting in de Groote Siege tot de reegeul, de reegeul boei 2 ligt in de positie N53.72,5 O00610,7 (kan wijzigen) Hierna volgt u de betonning van deze ondiepe en zeer smalle geul tot de kop van de haven.

 -Niet diepstekende schepen kunnen via de Geul van Brakzand. Het is zaak om het laatste stuk van de Brakzand route 2 uur voor tot 1 uur na hoogwater te passeren. U vaart langs de groene betonning, die u aan bakboord houdt, tot aan de scheidingston GZ 1-BZ 2. Hierna gaat u in oostelijke richting in de Groote Siege tot de reegeul, de reegeul boei 2 ligt in de positie N53.72,5 O00610,7 Hierna volgt u de betonning van deze ondiepe en zeer smalle geul tot de kop van de haven.

Voor u aan de tocht begint is het raadzaam om contact op te nemen met onze havenmeesters m/v (0519-531544 of kanaal 31). Er is iemand aanwezig van 3 uur voor tot 2 na hoogwater.

De haven heeft, bij aanvang van het seizoen, een diepgang van 0.60 meter bij laag water, u zult bij meer diepgang deels in het zachte slik liggen . Aan de Oostzijde van de Oude veerdam kunnen schepen droogvallen.

Vanaf Ameland heeft u twee keuzes, over de  Waddenzee of over de  Noordzee.
-Voor de Waddenzee route volgt u de route door de Reegeul langs de Veerbootsteiger dan het Veerbootgat en vervolgens  over het wantij via het Zuiderspruit, U komt dan uit in de Zoutkamperlaag, u gaat in noordelijke richting en dan stuurboord naar de Groote Siege. Vanuit de Groote Siege, zie boven.
-voor  de Noordzee route volgt u de route door de reegeul  langs de  veerbootsteiger  richting westgat Ameland. Vanaf de laatste boei WA1 coördinaten 53.28.08 Noord 5.29.51 Oost vaart u bovenlangs het Bornrif en de vlakte van Ameland richting Westgat Schiermonnikoog. De verkenner Westgat ligt op 53.32.95 Noord  6.01.84 Oost, bij het Gat van Schiermonnikoog oostwaarts, de rest zie boven.

Naar de Eems heeft u ook twee keuzes, binnendoor over de Waddenzee of buitenom over de Noordzee.
–Voor de  Waddenzee route  vaart u naar Lauwersoog dan richting Noordpolderzijl, het Raawad naar de Eems
-Voor de Noordzee route vaart u het gat van Schiermonnikoog uit, dan het Westgat in tot verkenner 53.32.95 Noord 6.01.84 Oost, dan gaat u oostwaarts richting Hubertsgat H1 53.34.95 Noord 6.18.53 Oost

Meer wadden vaarinformatie vindt u op de site van de waddenhavens

Voor informatie over actuele waterhoogte en andere informatie of meldingen betreffende het vaargebied kunt u 24/7 de kustwacht Schiermonnikoog bereiken op kanaal 5.
Het is  sowieso raadzaam uw marifoon in dit gedeelte van de Waddenzee op kanaal 5  te zetten i.v.m. waarschuwingen, vaarinformatie, weerinformatie, enz. En de kustwacht kan u dan oproepen bij calamiteiten.